strona główna astrokółko sprzęt stacja meteo linki archiwum

 

Listopad - dni są już bardzo krótkie, natomiast noce wciąż się wydłużają, to widoczny znak, że zima jest coraz bliżej. W tym miesiącu czekają nas dobre warunki do obserwacji planet - Jowisza, Saturna i Wenus oraz deszcz Leonidów.

Do obiektów, które w listopadzie warto zobaczyć należą:

Planety Układu Słonecznego.

Merkury widoczny będzie pod koniec miesiąca, tuż po zachodzie Słońca, bardzo nisko nad południowo-zachodnim horyzontem. Jego obserwacja będzie jednak praktycznie niemożliwa ze względu na jego niewielką wysokość nad horyzontem.

Powoli zaczyna się sezon na obserwacje Wenus. Pod koniec miesiąca, godzinę po zachodzie Słońca, widać ją około 5 stopni nad południowo-zachodnim horyzontem. Nie jest to duża wysokość, ale Wenus jest jasna (-3.7 magnitudo) więc powinna być widoczna nawet na tle łuny wieczornej.

Mars znajduje się cały miesiąc w gwiazdozbiorze Lwa świecąc z jasnością 0,9m. 11 listopada nad ranem planeta znajdzie się w koniunkcji z najjaśniejszą gwiazda tego gwiazdozbioru Regulusem. Do opozycji Marsa zostało jeszcze 4 miesiące, licząc od początku listopada. Obserwacje można prowadzić w drugiej części nocy, najlepiej nad ranem. Mała średnica tarczy planety, wynosząca jedynie 6'', praktycznie uniemożliwia dostrzeżenie jakichkolwiek szczegółów powierzchniowych przez teleskopy amatorskie, jednak z łatwością można zauważyć najmniejszą w 2011 r. fazę Marsa, wynoszącą 0,9.

Pod koniec października Jowisz znajdował się w opozycji, więc jeszcze przez cały listopad będziemy mieli świetne warunki do jego obserwacji. Planetę widać praktycznie całą noc na granicy konstelacji Ryb i Barana. Zarówno jej blask jak i średnica tarczy są duże, co umożliwia podziwianie szczegółów na powierzchni oraz zmian w układzie galileuszowych księżyców.

Saturn znajduje się nad ranem w gwiazdozbiorze Panny jako obiekt o jasności +0,7 do +0,8 mag. Warunki widzialności planety w ciągu miesiąca szybko się poprawiają - wysokość Saturna nad horyzontem, mierzona na godzinę przed wschodem Słońca, zwiększa się w tym okresie od 8 do 25 stopni.

Uran świeci w gwiazdozbiorze Ryb jako obiekt o jasności +5,7 mag i średnicy kątowej niecałych 4''.

Neptun widoczny jest w gwiazdozbiorze Wodnika jako obiekt o jasności +7,9 mag i średnicy 2''.

Pluton znajduje się na niebie zbyt blisko Słońca i jest niewidoczny.

Komety.

Wciąż na naszym niebie widać kometę C/2009 P1 (Garradd). Wieczorem możemy ją obserwować w konstelacji Herkulesa. Jej jasność jest na tyle duża, że bez problemów widać ją przez lornetkę.

Asteroidy.

8 listopada Ziemię minie asteroida 2005 YU55. Odległość w jakiej ciało znajdzie się od naszej planety będzie nieznacznie mniejsza od dystansu Ziemia-Księżyc. Astronomowie zapewniają jednak, że przelot planetoidy nie powinien stanowić powodu do obaw.
2005 YU55 regularnie pojawia się w okolicy Ziemi i dlatego obiekt ten zaliczany jest do grupy NEO (od ang. Near-Earth objects - Obiekty bliskie Ziemi) oraz PHO (od ang. Potentially Hazardous Object - Potencjalnie niebezpieczne obiekty). Przelot 8 listopada będzie największym zbliżeniem w ciągu ostatnich 200 lat.
Przelot 2005 YU55 będą mogli śledzić także amatorzy, którzy posiadają teleskopy o średnicy zwierciadła głównego równej co najmniej 15 cm. Kolejna taka okazja będzie za 17 lat.

Roje meteorów.

Najbardziej znanym i aktywnym listopadowym rojem są na pewno Leonidy, które mają już za sobą okres świetności związany z powrotem ich komety macierzystej 55P/Tempel-Tuttle w 1998 roku. Nadal znajdują się one jednak w okresie przejściowym, w którym bardzo trudno szacować ich aktywność. Przez to w maksimum możemy równie dobrze zobaczyć 10 jak i 30-40 meteorów w ciągu godziny.
Innym rojem są Alfa Monocerotydy. Jest to rój aktywny od 15 do 25 listopada z maksimum w okolicach nocy 21 listopada, w którym typowo obserwuje się 2-3 meteory na godzinę. Rój ten lubi jednak popisywać się wybuchami aktywności, w których widać nawet kilkaset meteorów na godzinę.
Przez cały listopad możemy obserwować meteory z rozległego kompleksu Taurydów Północnych i Południowych związanych z kometą 2P/Encke. Część południowa roju osiąga maksimum 5 listopada, a część północna 12-go. W obu maksimach możemy oczekiwać około pięciu meteorów na godzinę.

Z listopadowym niebem możemy zapoznac się na HuubleSite.

źródlo:
astronomia.slupsk.pl
astrojawil.pl
nasaimages.org
www.imagingdeepsky.com
astronomia.pl.

 

Copyright © Andrzej Krieger, Zespół Szkół Elektrycznych, 2011